Bài giảng Vật lí Lớp 10 - Tiết 20, Bài 11: Lực hấp dẫn. Định luật vạn vật hấp dẫn - Trường THPT Quang Trung

TRƯỜNG THPT: QUANG TRUNG – ĐÀ NẴNG 
GV: VÕ THỊ MỸ DUNG 
12/24/2023 
KIỂM TRA BÀI CŨ 
Câu 1 : 
Câu 2 : 
Phát biểu định luật III Newton ? 
 Thế nào là lực và phản lực ? 
Câu 3 : 
 Giải chi tiết bài tập 11 sgk/65 
12/24/2023 
Vì sao các hành tinh có thể chuyển động quay xung quanh Mặt Trời , hay Mặt Trăng có thể chuyển động xung quanh Trái Đất mà không bị văng ra khỏi quỹ đạo của nó ? 
Lực nào đóng vai trò quan trọng trong các chuyển động nói trên ? 
Lực đó có đặc điểm như thế nào ? 
12/24/2023 
Bài 11 
LỰC HẤP DẪN 
ĐỊNH LUẬT VẠN VẬT HẤP DẪN 
12/24/2023 
I. LỰC HẤP DẪN 
 Là lực hút giữa các vật trong vũ trụ 
 Đó là lực tác dụng từ xa , qua khoảng không gian giữa các vật . 
12/24/2023 
F hd 
F hd 
R 
m 1 
m 2 
II. ĐỊNH LUẬT VẠN VẬT HẤP DẪN 
1. Định luật 
 “ Lực hấp dẫn giữa hai chất điểm bất kì tỉ lệ thuận với tích hai khối lượng của chúng và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng ”. 
12/24/2023 
 F hd : Lực hấp dẫn (N) 
 m 1 , m 2 : Khối lượng của hai vật (kg) 
 R : Khoảng cách giữa hai chất điểm (m) 
 G : Hằng số hấp dẫn ; G 6,67.10 -11 Nm 2 /kg 2 
F hd 
R 
m 1 
m 2 
F hd 
F hd = G 
m 1 m 2 
R 2 
2. Hệ thức 
(1) 
12/24/2023 
III. TRỌNG LỰC LÀ TRƯỜNG HỢP RIÊNG CỦA LỰC HẤP DẪN 
	 Lực hấp dẫn do Trái Đất đặt lên một vật được coi là trọng lực của vật đó . 
P 
m 
M 
12/24/2023 
P = mg (3) 
 - Khi thả rơi một vật có khối lượng m ở độ cao h so với mặt đất thì trọng lực P tác dụng lên vật là : 
 P = G 
m.M 
(R+h) 2 
(2) 
Mặt khác : theo định luật II Niu-tơn ta có : 
P 
m 
M 
12/24/2023 
- Từ (2) và (3), ta có : 
 g = G 
M 
(R+h) 2 
P 
m 
M 
g 
O 
R 
h 
- Khi h << R, ta có : 
 g = G 
M 
R 2 
(4) 
(5) 
Công thức (4) và (5) cho thấy gia tốc rơi tự do phụ thuộc vào độ cao h và có thể coi là như nhau đối với mọi vật ở gần mặt đất . 
12/24/2023 
VẬN DỤNG 
 Một vật có khối lượng 1 kg , ở trên mặt đất có trọng lượng 10N . Khi chuyển tới điểm cách tâm Trái Đất 2R (R là bán kính Trái Đất ) thì nó có trọng lượng là bao nhiêu ? 
A. 1N 
B. 2,5 N 
C. 5N 
D. 10N 
12/24/2023 
Hướng dẫn giải : 
Ở mặt đất : P 0 = mg 0 = 
Ở độ cao R so với mặt đất : 
	P = mg = 
Suy ra : P/P 0 = ¼ 
Vậy : P = 2,5 N 
Chọn đáp án : B 
 mG 
M 
R 2 
 m G 
M 
(R+R) 2 
12/24/2023